Rata kredytu składa się z dwóch części: spłaty kapitału, czyli pożyczonej kwoty, i odsetek. Bank może rozłożyć je na dwa sposoby. Przy ratach równych co miesiąc płacimy tyle samo, a przy ratach malejących stała jest część kapitałowa, więc rata z czasem spada.
Wzór na ratę równą
A = K · r : (1 − (1 + r)−n)
K to kwota kredytu, r to oprocentowanie roczne podzielone przez 12, a n to liczba miesięcznych rat. Przy kredycie na 25 lat n wynosi 300.
Wzór na ratę malejącą
rata = K : n + saldo do spłaty × r
Pierwsza rata jest najwyższa, bo odsetki liczy się od całej kwoty kredytu. Każda kolejna jest niższa, ponieważ maleje saldo, od którego naliczane są odsetki.
Przykład: 300 000 zł na 25 lat przy 7%
| Raty równe | Raty malejące | |
|---|---|---|
| Pierwsza rata | 2120,34 zł | 2750,00 zł |
| Ostatnia rata | 2120,34 zł | 1005,83 zł |
| Łączne odsetki | około 336 101 zł | 263 375 zł |
Raty malejące są tańsze o około 72 700 zł, ale na początku obciążają budżet o ponad 600 zł miesięcznie więcej. Dlatego przy ratach malejących bank zwykle wymaga wyższej zdolności kredytowej.
Co wzór pomija
- Zmiany oprocentowania. Przy kredycie o zmiennej stopie rata zmienia się razem ze wskaźnikiem referencyjnym.
- Prowizje, ubezpieczenia i inne opłaty, które uwzględnia dopiero RRSO.
- Nadpłaty, które obniżają ratę albo skracają okres kredytu.
Ratę dla własnych parametrów, z harmonogramem rocznym, policzy kalkulator raty kredytu. Wpływ nadpłaty pokazuje kalkulator nadpłaty kredytu.